O obrazie:
W wielkoformatowym, kwadratowym płótnie „Danse macabre” (120 × 120 cm, 2026 r.) Łukasz Wyśmierski dokonuje dekonstrukcji klasycznego gatunku martwej natury. W centrum kadru, zawieszony w chłodnej, kosmicznej pustce głębokiego indygo i granatu, unosi się pękaty wazon w perłowo-różowej tonacji. Na jego brzuścu malarz umieszcza syntetyczny, niemal graficzny fryz ukazujący korowód pięciu tańczących sylwetek. Jest to tytułowy taniec śmierci – danse macabre – popularny w średniowieczu motyw przypominający o równości wszystkich stanów w obliczu nieuchronnego kresu istnienia. Wyśmierski nie traktuje go jednak dosłownie; postacie zostają zredukowane do zwięzłych, ciemnoróżowych konturów przypominających antyczny ornament wazowy lub dziecięcą wycinankę, dzięki czemu ciężar ostateczności zderza się z zaskakującą, niemal zabawkarską lekkością.
Obecność bukietu osadzonego w naczyniu staje się bezpośrednią konfrontacją dwóch elementarnych sił: witalności życia i nieuchronności przemijania. Zamiast tradycyjnych, zwiędłych roślin z dawnych obrazów wanitatywnych, artysta wprowadza formy kwitnące, nasycone barwą i światłem. Kwiaty stają się tutaj manifestacją energii biologicznej, która trwa na przekór wyrytemu poniżej korowodowi śmierci. W tę uniwersalną, metafizyczną przestrzeń wdziera się jednak motyw zaskakujący: zza wazonu wyłania się fragment prostego, białego płotu ze sztachet. Ten z pozoru skromny detal działa jak silny wektor tożsamościowy – natychmiast przenosi całą kompozycję z abstrakcyjnego niebytu w przestrzeń swojską, osadzoną w polskim pejzażu prowincjonalnym, podwórkowym i sentymentalnym. Uniwersalny europejski mit śmierci zostaje w ten sposób oswojony, zderzony z pamięcią rodzimego krajobrazu i zgrzebną materią codzienności.
Dopełnieniem tej przewrotnej sceny są elementy na wskroś współczesne: meandrująca u dołu różowa linia oraz trzy barwne punkty w prawym górnym rogu kadru, przywodzące na myśl kontrolki cyfrowego interfejsu. Płótno operuje drażniącą, hipnotyzującą elegancją, prowokując do nieustannego dialogu między wielowiekową tradycją a współczesną wrażliwością wizualną. W nowoczesnym salonie, przestrzeni rezydencjonalnej czy autorskiej kolekcji sztuki współczesnej obraz funkcjonuje jako wyrazisty, intelektualny punkt skupienia wzroku, łączący uniwersalną refleksję nad czasem z intymnym poczuciem kulturowego zakorzenienia.
O temacie: Martwa natura
Martwa natura wyodrębniła się jako w pełni samodzielny gatunek malarski na przełomie XVI i XVII stulecia, osiągając swoje apogeum w sztuce niderlandzkiej, flamandzkiej oraz hiszpańskiej. Z pozoru neutralne przedstawienia przedmiotów codziennego użytku, naczyń stołowych czy bukietów kwiatowych niemal od początku niosły w sobie ukryty program ideowy, splatając się z malarstwem alegorycznym (z języka greckiego: allegoria – mówienie w przenośni, wyrażanie pojęć abstrakcyjnych za pomocą obrazu). Szczególną pozycję w tej tradycji zajął nurt wanitatywny (vanitas, z języka łacińskiego: marność, znikomość), czerpiący ze starotestamentowej myśli o nietrwałości ziemskich zabiegów. W klasycznych kompozycjach barokowych przedmioty układały się w czytelny kod symboliczny: zwiędłe liście, przekrojone owoce, zgaszone świece, klepsydry czy czaszki przypominały o nieuchronnym upływie czasu i kruchości doczesnych dóbr wobec nieskończoności. Częstym zabiegiem dawnych mistrzów było również wprowadzanie motywów figuralnych na przedmiotach – płaskorzeźb na pucharach, miniatur na ceramice czy rycin w tle – które dopowiadały nadrzędną myśl o powszechności przemijania.
W sztuce nowoczesnej i współczesnej martwa natura alegoryczna uległa głębokiej transformacji, uwalniając się od dawnego rygoru religijnego na rzecz nowej interpretacji egzystencjalnej i formalnej. Artyści awangardowi – od kubistów dekonstruujących naczynia, przez surrealistów budujących przestrzenie marzenia sennego, aż po twórców pop-artu – przedefiniowali tradycyjne atrybuty marności. Współczesna martwa natura wanitatywna rezygnuje z prostego moralizatorstwa na rzecz ironii, groteski i gry z cytatami kulturowymi. Historyczne rekwizyty zastępowane są syntetycznymi znakami, elementami popkultury, grafiką cyfrową lub zgeometryzowanymi formami. Umieszczenie motywu alegorycznego, takiego jak taniec śmierci, na przedmiocie codziennego użytku nie unieważnia gatunkowej tożsamości martwej natury; wręcz przeciwnie – stanowi kontynuację barokowego konceptu, w którym naczynie staje się nośnikiem uniwersalnej refleksji o kondycji człowieka w świecie pełnym syntetycznych pozorów i wizualnego szumu.
Opis techniki: Farba akrylowa
Malarstwo akrylowe to nowoczesna technika sztalugowa wykorzystująca farby powstałe w drodze dokładnego wymieszania sproszkowanych substancji barwiących z syntetyczną żywicą, która pełni funkcję trwałego spoiwa. Farby te zyskały ogromną popularność w drugiej połowie XX wieku, dając artystom niespotykaną wcześniej swobodę pracy. W stanie płynnym akryl rozcieńcza się zwykłą wodą, co ułatwia nakładanie barw i czyszczenie pędzli, natomiast po wyschnięciu staje się w pełni wodoodporny i bardzo trwały.
Najważniejszą cechą tego medium jest bardzo krótki czas schnięcia – woda zawarta w farbie szybko odparowuje, dzięki czemu malarz może kłaść kolejne warstwy koloru już po kilkunastu minutach, bez obawy o ich rozmazywanie czy niechciane zmieszanie. Spoiwo akrylowe tworzy powłokę wyjątkowo elastyczną i odporną na pękanie, która mocno trzyma się podłoża i zachowuje czystość barw, nie żółknąc z biegiem lat tak, jak to bywa czasami w przypadku tradycyjnych spoiw olejnych. Podobnie jak farby olejne, akryle można kłaść zarówno w formie płynnych, delikatnych przejść światłocieniowych, jak i gęstych, wyrazistych partii oraz ostro odciętych plam koloru.
Proces powstawania obrazu na płótnie wymaga właściwego przygotowania podłoża. Tkaninę naciąga się na stabilne, drewniane krosno malarskie, zwane blejtramem, które w przypadku większych formatów wyposaża się w dodatkowe poprzeczki wzmacniające całą konstrukcję. Surowe płótno pokrywa się warstwami elastycznego gruntu malarskiego – gesso. Grunt zamyka pory materiału, wyrównuje splot tkaniny i zabezpiecza jej włókna, tworząc podłoże o idealnej chłonności, do którego farba mocno i trwale przywiera. Malarze często wykańczają i zamalowują również krawędzie boczne krosna, co nadaje pracy estetyczny wygląd i pozwala zawiesić obraz na ścianie bez konieczności oprawiania go w dodatkową ramę.
Po zakończeniu pracy i całkowitym wyschnięciu farb powierzchnię dzieła pokrywa się ochronnym werniksem końcowym. Werniks pełni rolę niewidocznej tarczy: zabezpiecza pigmenty przed płowieniem pod wpływem światła słonecznego, a także chroni obraz przed kurzem, wilgocią i zanieczyszczeniami z powietrza. Dodatkowo powłoka werniksowa wyrównuje stopień połysku całej powierzchni, sprawiając, że poszczególne fragmenty nie różnią się zmatowieniem, a ciemne i nasycone kolory zyskują głębię oraz szlachetny wyraz.
O artyście:
Łukasz Wyśmierski (ur. 1989) – poznański artysta wizualny, malarz i projektant komunikacji wizualnej, absolwent Wydziału Informatyki i Komunikacji Wizualnej Collegium Da Vinci w Poznaniu (dyplom w pracowni typografii dr. Wojciecha Janickiego). Swoją drogę twórczą rozpoczynał na scenie street artu i muralizmu (kolektyw Saloon Rebels, pseudonim Wild Cherry), współpracując później blisko ze środowiskiem Uniwersytetu Artystycznego w Poznaniu. W malarstwie sztalugowym łączy precyzję aerografu, szablony i ekspresję pędzla, tworząc kompozycje na pograniczu post-graffiti, geometrii i nastrojowego pop-surrealizmu. Uczestnik wystawy No Budget Show pod opieką Roberta Kuśmirowskiego, ekspozycji w Galerii Duża Scena UAP oraz autor wystaw indywidualnych w Pałacu Lubostroń i Cukrowni Żnin. Pełny biogram artysty, oraz wszystkie jego prace dostępne w Galerii Wiele Sztuki znajdziesz tutaj.
Wizualizacja obrazów
Chcesz kupić obraz, ale obawiasz się, że nie będzie pasował do wystroju? Wyślij nam e-mailem zdjęcie swojej ściany, na której chciał byś by wisiała praca, a my odeślemy Ci wizualizację obrazu w Twoim wnętrzu. Więcej informacji w zakładce Obrazy na ścianę.
