O obrazie:
Monumentalne płótno „Sad” (200 × 150 cm) lokuje się na styku nastrojowego pejzażu i współczesnego realizmu magicznego. Emilia Uksik buduje przestrzeń o ogromnej skali, w której surowy, bezlistny sad staje się scenerią dla zjawiska o charakterze metafizycznym. Centralnym punktem kompozycji jest półprzezroczysta, zdematerializowana postać idącego człowieka niosącego tobołek – sylwetka wędrowca nie posiada ostrych konturów, lecz przenika się z materią traw, gałęzi i zamglonego powietrza. Ten malarski zabieg tworzy wrażenie powidoku pamięci, uobecnienia ducha miejsca (genius loci) lub wizualnego powidoku, w którym z pozoru zwyczajny, melancholijny fragment wiejskiego krajobrazu odsłania swój ukryty, duchowy wymiar.
Formalnie dzieło czerpie z tradycji malarstwa nastrojowego (Stimmung) oraz młodopolskiej szkoły pejzażu, łącząc ją z techniczną swobodą postimpresjonizmu. Dolna partia płótna pulsuje mięsistym, fakturowym duktem pędzla, podczas gdy prawa strona kompozycji zostaje zalana promienistą, perłową poświatą, która dosłownie rozpuszcza tkankę roślinną w czystym świetle. Uksik mistrzowsko kontroluje relację między surowością ziemistych ugrów a wibracją bieli, tworząc dzieło o głębokim rezonansie emocjonalnym. Zamiast dosłownego zapisu natury odbiorca otrzymuje wielowymiarowy traktat o przemijaniu, pamięci i nierozerwalnym związku człowieka z ziemią.
Ze względu na swoje onieśmielające gabaryty i kontemplacyjny charakter, obraz wymaga przestronnej ekspozycji – będzie stanowił centralną dominantę w nowoczesnym salonie rezydencji, przestronnym holu galerii lub minimalistycznej przestrzeni architektury o wysokich sufitach.
O temacie: Realizm nastrojowy (Stimmung) i realizm magiczny w pejzażu
Kategoria Stimmung (nastrojowości) ukształtowała się w malarstwie pejzażowym schyłku XIX wieku, szczególnie w kręgu sztuki środkowoeuropejskiej i Młodej Polski. W tym nurcie naczelnym zadaniem twórcy nie było wierne naśladowanie topografii terenu, lecz wywołanie u odbiorcy określonego stanu emocjonalnego – melancholii, zadumy, poczucia samotności czy jedności z cyklami biologicznymi. Z kolei wątki zaczerpnięte z kanonu realizmu magicznego wprowadzają w tak skonstruowaną, realistyczną przestrzeń element nierzeczywisty lub oniryczny, który nie burzy prawdopodobieństwa świata przedstawionego, lecz poszerza go o wymiar metafizyczny.
We współczesnych poszukiwaniach artystycznych połączenie nastrojowości z realizmem magicznym pozwala na badanie granic percepcji i pamięci. Pejzaż przestaje być jedynie martwą materią przyrodniczą; staje się nośnikiem niewidzialnych historii, zjaw i powidoków dawnej obecności człowieka. Zjawisko wizualnej epifanii – nagłego rozbłysku znaczenia w prozaicznym otoczeniu – przekształca płótno w pole doświadczenia duchowego, prowokując widza do zadania pytań o to, co w naturze pozostaje niewypowiedziane i ukryte pod powierzchnią zjawisk.
O technice: Farba olejna na płótnie
Malarstwo olejne to klasyczna i jednocześnie jedna z najbardziej wymagających technik artystycznych. Farby olejne powstają podczas mieszania i starannego ucierania na jednolitą, gładką masę naturalnych lub syntetycznych substancji barwiących (pigmentów, barwników) ze spoiwem, jakim jest olej roślinny. Ich cechą charakterystyczną jest długi czas schnięcia, które w istocie jest procesem powolnego utwardzania spoiwa olejowego w kontakcie z tlenem atmosferycznym.
Długi czas schnięcia farby pozwala na swobodne modulowanie materii malarskiej – od płynnych, miękkich przejść tonalnych (sfumato) po laserunkowe nakładanie półprzezroczystych tonów, które umożliwiają optyczne mieszanie się barw bezpośrednio w oku widza. Podobrazie z surowego, naturalnego lnu o gęstym splocie gwarantuje stabilność strukturalną przy pracach wielkoformatowych, zachowując elastyczność i odporność na wahania wilgotności.
Realizacja dzieła w tej technice wymaga precyzyjnego przygotowania technologicznego: płótno zostaje naciągnięte na drewniany (najczęściej sosnowy lub bukowy) blejtram, zaimpregnowane klejem organicznym, a następnie pokryte elastyczną zaprawą gipsowo-kredową. Malarz może operować zróżnicowaną gęstością farby, łącząc tzw. impasty o wyraźnej rzeźbie z partiami przetartymi i zdematerializowanymi.
Po całkowitym wyschnięciu powłoki lico obrazu zabezpiecza się werniksem, który nie tylko stanowi mechaniczną barierę ochronną, ale również pogłębia kontrast walorowy i wydobywa świetlistość najdelikatniejszych niuansów barwnych.
O artystce
Emilia Uksik (ur. 2002 r. w Opolu) – malarka, autorka instalacji, obiektów przestrzennych i działań performatywnych. Studentka V roku malarstwa na Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku w renomowanej pracowni prof. Krzysztofa Gliszczyńskiego. Ukończyła Państwową Szkołę Muzyczną I stopnia w Głubczycach (klasa skrzypiec) oraz Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych im. Jana Cybisa w Opolu. Stypendystka Marszałka Województwa Pomorskiego (2026) oraz wielokrotna stypendystka Rektora ASP w Gdańsku.
W swojej twórczości łączy warsztat wielkoformatowego malarstwa olejnego z głęboką wrażliwością ekologiczną i namysłem nad tożsamością człowieka we współczesnym świecie. Jej malarstwo wyróżnia się dojrzałą pracą ze światłem, wielowarstwowym laserunkiem oraz dynamicznym dialogiem między organiczną plamą barwną a linearnym detalem. Równolegle realizuje zaangażowane projekty site-specific i performansy we współpracy z organizacją Ghost Diving Poland (m.in. cykl obiektów „Sieci Widmo” na molo w Sopocie, performans „Wynurzenie” w Gdyni czy instalacja „Dom na Dnie” w gdańskim Grid ArtHub).
Uczestniczka programu sieciowania artystycznego ZACZYN (2026), rezydentka Grid ArtHub (2025) oraz uczestniczka licznych wystaw zbiorowych w kraju (m.in. Galeria Sztuki Wozownia w Toruniu, GSW w Opolu, Galeria Sztuka Wyboru w Gdańsku, Slot Art Festival). Pełny biogram artystki oraz pozostałe jej obrazy dostępne w ofercie naszej Galerii Wiele Sztuki znajdziesz tutaj.
Wizualizacja obrazów
Chcesz kupić obraz, ale obawiasz się, że nie będzie pasował do wystroju? Wyślij nam e-mailem zdjęcie swojej ściany, na której chciał byś by wisiała praca, a my odeślemy Ci wizualizację obrazu w Twoim wnętrzu. Więcej informacji w zakładce Obrazy na ścianę.
