O obrazie:
Płótno „Moje Podlasie VII” Daniela Gromackiego to niezwykły nokturn, w którym artysta odchodzi od klasycznego, nocnego wyciszenia na rzecz intrygującej, wręcz impresjonistycznej palety barwnej. Kompozycja budowana jest z dużą wrażliwością: nocne niebo przybiera głęboki, nasycony odcień fioletu, na którym odcina się jasny krążek księżyca. Miękkie, fioletowe cienie ścielą się na wąskiej uliczce w lewym dolnym rogu płótna, stanowiąc przeciwwagę dla kaskady fantastycznie kolorowych, ciepłych dachów wiejskiej zabudowy. Cała wieś pnie się ku górze, by znaleźć swoje zwieńczenie w sylwecie cerkwi, która dosłownie i symbolicznie roztacza opiekę nad wioską oraz życiem jej mieszkańców.
Widzimy wyrazistą grę faktur i światła. Gromacki nakłada gęstą farbę szpachlą malarską, tworząc wyczuwalny pod palcami impast, który nadaje budynkom rzeźbiarską plastyczność. Na uwagę zasługuje niemal dostrzegalny detal umieszczony w prawym dolnym kadrze – dyskretna sylwetka kobiety w chustce na głowie, trzymającej dziecko na ręku. Ta wiejska strażniczka, osadzona w typologii wiejskiej madonny, nasyca prosty pejzaż głębokim, duchowym sensem.
W tej zwartej kompozycji kryje się niesamowita nostalgia za bezpiecznym, odwiecznym ładem, którą wywołać potrafi jedynie wrażliwa ręka i wyrazisty talent Gromackiego. Dzieło to stanowi wybitny przykład współczesnego pejzażu nastrojowego.
O temacie: pejzaż nocny – nokturn
Pejzaż nocny (inaczej nokturn) przedstawia sceny plenerowe po zmroku, operując zazwyczaj ograniczoną paletą barw, w której dominują głębokie błękity, czernie, szarości i fiolety poprzecinane świetlnymi refleksami. Jako samodzielny motyw w sztuce ugruntował się w XVII wieku w malarstwie niderlandzkim i barokowym (np. u Aerta van der Neera).
Prawdziwy przełom przyniósł wiek XIX, kiedy romantycy i impresjoniści zaczęli studiować (często w plenerze) efemeryczne światło księżyca oraz sztuczne, coraz częściej pojawiające się oświetlenie miejskie (gazowe i elektryczne). Wśród czołowych zagranicznych mistrzów tego nurtu znaleźli się James Abbott McNeill Whistler (który wprowadził sam termin nokturnu) oraz Vincent van Gogh (autor m.in. Gwiaździstej nocy). W sztuce polskiej nokturny mistrzowsko malował Maksymilian Gierymski, ukazując nastrojowe pejzaże z jeźdźcami, a także Stanisław Masłowski i Józef Chełmoński.
Patrząc na nocny pejzaż, widz zazwyczaj doświadcza głębokiego wyciszenia, melancholii, ale też pewnego niepokoju związanego z tajemnicą, niedopowiedzeniem i mrokiem skrywającym kontury świata. Czerń i głębokie granaty w nokturnie nie są pustką, lecz przestrzenią pełną subtelnych drgań światła, co skłania do refleksji nad przemijaniem i nieskończonością.
W sztuce współczesnej pejzaż nocny zyskał nowe oblicze w dobie zanieczyszczenia świetlnego i cyfryzacji. Współcześni artyści wykorzystują motyw nokturnu, by komentować alienację wielkich aglomeracji, ekologię ciemności oraz estetykę kadru filmowego i fotograficznego, pokazując noc jako przestrzeń zdominowaną przez sztuczny blask neonów oraz wszechobecne, wielkoformatowe ekrany reklamowe.
O technice: olej na płótnie
Malarstwo olejne to technika artystyczna wykorzystująca farby powstałe poprzez zmieszanie substancji barwiących ze schnącymi olejami roślinnymi, z których najpopularniejszy od wieków pozostaje olej lniany.
Historia tego medium sięga starożytności, jednak w Europie została rozpowszechniona w okresie późnego średniowiecza i renesansu. Zaczęto wtedy stopniowo zastępować temperę jajeczną ze względu na lepsze parametry użytkowe farby olejnej, jej wyjątkową elastyczność, wolny czas schnięcia, świetlistość i głębię kolorów.
Zwłaszcza długi czas schnięcia był istotnym novum: umożliwiało to wielogodzinną pracę nad detalem i wprowadzanie korekt, stopniowe przechodzenie tonów walorowych oraz swobodne modelowanie struktury malarskiej bezpośrednio na podłożu.
Proces powstawania obrazu na płótnie wymaga starannego przygotowania podłoża organicznego. Surowe płótno lniane lub bawełniane zostaje naciągnięte na krosno malarskie, a następnie przeklejone i pokryte gruntem, którego zadaniem jest ograniczenie wsiąkliwości materiału i zabezpieczenie włókien przed niszczącym działaniem spoiwa olejnego.
Po ukończeniu pracy i całkowitym wyschnięciu warstwy malarskiej, powierzchnia płótna zostaje zabezpieczona werniksem. Werniks pełni funkcję ochronną przed czynnikami zewnętrznymi i promieniami UV, a zarazem wyrównuje stopień błysku oraz podbija głębię kolorów użytych pigmentów.
O artyście:
Daniel Gromacki urodził się w 1981 roku w Hajnówce, gdzie w otoczeniu Puszczy Białowieskiej spędził swoje najmłodsze lata. Ukończył Wydział Artystyczny i Wydział Humanistyczny UMSC w Lublinie oraz Lubelską Szkołę Sztuki i Projektowania na kierunku Techniki Malarskie i Pozłotnicze. Bierze udział w licznych wystawach i plenerach malarskich. Zajmuje się również pracą pedagogiczną.
Największą twórczą fascynacją Daniela Gromackiego jest pejzaż ukochanego Podlasia. W jego obrazach dominują zwłaszcza dwa motywy: zanikająca, unikatowa drewniana architektura małych, podlaskich wsi oraz krajobrazy samej Puszczy Białowieskiej. Od 2020 roku pracuje nad cyklem obrazów poświęconych rzekom Podlasia – maluje niewielkie, nikomu nie znane strugi i potoki, wijące się przez bagniska, jeszcze gdzieniegdzie dziewicze ostępy leśne, łąki i mokradła.
Atutem malarstwa artysty jest doskonałe, bardzo wrażliwe dobieranie barw tworzących zadziwiający świat widziany oczami świetnego kolorysty, oraz kapitalne operowanie techniką impasto – kładzenia gęstych, budujących grubą, wyraźną fakturę obrazu kolejnych warstw olejnej farby.
Natura w jego pracach przenika się ze światem fantazji, tworząc niepowtarzalne malarskie widowiska, a tym samym stwarzając u odbiorcy przestrzeń na odczucia i refleksje. Malarz pracuje bardzo ekspresyjnie, z pełnym wewnętrznym zaangażowaniem i poświęceniem. Zawsze maluje z natury. Pełny biogram artysty oraz wszystkie jego obrazy dostępne w ofercie naszej Galerii Wiele Sztuki znajdziesz tutaj.
Wizualizacja obrazów
Chcesz kupić obraz, ale obawiasz się, że nie będzie pasował do wystroju? Wyślij nam e-mailem zdjęcie swojej ściany, na której chciał byś by wisiała praca, a my odeślemy Ci wizualizację obrazu w Twoim wnętrzu. Więcej informacji w zakładce Obrazy na ścianę.
